สมุนไพรหญ้าไม้กวาด

สมุนไพรหญ้าไม้กวาด

หญ้าไม้กวาด Thysanolaena maxima (Roxb.) Kuntze
บางถิ่นเรียก หญ้าไม้กวาด หญ้ายูง (ยะลา) ตองกง ก๋ง (ภาคเหนือ) เค้ยหลา (กะเหรี่ยง-แม่ฮ่องสอน) เลาแล้ง (สุโขทัย) หญ้ากาบ ไผ่ใหญ่ (เลย)

ไม้ล้มลุก -> จำพวกหญ้า อายุหลายปี สูงประมาณ 4 ม. ต้นกลม
ใบ -> ค่อนข้างกว้าง กว้าง 4-7 ซม. ยาว 30-55 ซม. ปลายใบแหลม โคนใบบ้าน ขอบใบจักละเอียด เนื้อใบค่อนข้างหนา กาบใบเกลี้ยง ยกเว้นตามขอบตอนบนมีขนสั้น กาบใบกลมตอนปลายเป็นก้านสั้น ๆ ซึ่งมีสีแดงเข้ม ลิ้นใบที่ระหว่างรอยต่อด้านในของกาบใบและแผ่นใบเป็นเยื่อบาง ๆ ยาวประมาณ 2 มม. ปลายตัด
ดอก -> ออกเป็นช่อกระจาย มีขนาดใหญ่ ปลายช่อโค้งลง ยาวประมาณ 50 ซม. ช่อดอกย่อย (spikelet) มีก้าน มักอยู่เป็นคู่ กาบช่อย่อย (glume) 2 อันคล้ายกัน รูปไข่ อันบนยาวและบางกว่าอันล่าง แต่ละช่อย่อยมีดอกย่อย 2 ดอก พบน้อยที่มี 3 ดอก ดอกล่างเป็นดอกไม่มีเพศ มีแต่กาบล่างและมีขนใกล้ ๆ ขอบ ดอกบนเป็นดอกสมบูรณ์เพศ กาบล่าง (lemma) มีสันตามยาว 3 สัน ขอบทั้ง 2 ด้าน บางใส และมีขนค่อนข้างแข็ง กาบบน (palea) มีเส้นสันตามยาว 2 เส้น เนื้อบางใส เกสรเพศผู้มี 2 อัน เกสรเพศเมียปลายแยกเป็น 2 แฉก เป็นขุย
ผล -> รูปไข่ ยาวประมาณ 0.6 มม. สีน้ำตาลแดง


นิเวศน์วิทยา

ขึ้นตามเชิงเขา หรือ บนเขาสูง 300-3,000 ม.


สรรพคุณ

ราก -> น้ำต้มใช้อมกลั้วคอเมื่อมีไข้
ดอก -> ช่อดอกใช้ทำไม้กวาด

 

รูปภาพจาก:dnp.go.th