สมุนไพรผักฮ้าน

สมุนไพรผักฮ้าน

ผักฮ้าน Mosla dianthera (Roxb.) Maxim. ผักฮ้าน (เชียงใหม่)

  ไม้ล้มลุก สูง 30-100 ซม. มีกลิ่นหอม ลำต้นเป็นสี่เหลี่ยม ตั้งตรง ตอนโคนหักมักจะแข็ง แตกกิ่งก้านสาขามากมีขนกระจายทั่วไป ใบ เดี่ยว ออกตรงข้าม รูปสี่เหลี่ยมข้าวหลามตัด หรือรูปไข่ กว้าง 0.5-1 ซม. ยาว 1-2 ซม. ปลายแหลม โคนแหลมหรือสอบ ขอบจักแบบฟันเลื่อยห่าง ๆ เนื้อใบบาง ด้านบนเกลี้ยง ด้านล่างมีต่อมกระจายทั่วไป ก้านใบยาว 0.2-0.5 ซม. มีขน ดอก ออกเป็นช่อที่ยอด และที่ปลายกิ่ง ดอกเรียงเป็นคู่ห่าง ๆ กัน ริ้วประดับรูปใบหอก ยาว 1-2 มม. กลีบเลี้ยงเชื่อมติดกันเป็นรูประฆังยาว 2-2.5 มม. (เมื่อเป็นผลยาว 4-5 มม.) มีขนเรียงเป็นวงอยู่รอบปากหลอดด้านใน ปลายแยกเป็นปาก ปากบนมีหยักตื้น ๆ แบบซี่ฟัน 3 หยัก ปากล่างมีหยักแหลมยาว 2 หยัก กลีบดอกเชื่อมติดกันเป็นหลอดยาว 3-3.5 มม. ปลายแยกเป็นหยักกลม ๆ ตื้น ๆ 4 หยัก หยักบนใหญ่กว่าหยักอื่นเล็กน้อย เกสรเพศผู้ที่สมบูรณ์มีเพียง 2 อัน ยาวเกือบเสมอปลายหลอด ส่วนอีก 2 อันที่ฝ่อมักจะหดหายไป อับเรณูมี 2 ลอนกางออก ก้านเกสรเพศเมียปลายแยกเป็น 2 แฉกค่อนข้างลึก จานดอกมีต่อม ผล รูปรี ยาวประมาณ 1 มม. สีน้ำตาล ผิวเป็นตาข่าย

นิเวศน์วิทยา : ขึ้นตามที่รกร้าง พบทางภาคเหนือของไทย

สรรพคุณ : ต้น น้ำต้มใช้เป็นยาภายนอก ทาแก้โรคผิวหนังบางชนิด ใช้ภายในกินเป็นยาลม และแก้ปวดศีรษะ

 

รูปภาพจาก:bloggang.com,bansuanporpeang.com