สมุนไพรผักโขม

สมุนไพรผักโขม 

ผักโขม Amaranthus gracilis Delf.
บางถิ่นเรียก ผักโขมหัด ผักโขม ผักขม (ภาคกลาง) ผักหม (ภาคใต้)

เป็นไม้ล้มลุก ต้นตรงสูง 10-75 ซม. แตกกิ่งก้านสาขา ไม่มีหนาม ลำต้นเป็นเหลี่ยมมน เกลี้ยง หรือ มีขนเล็กน้อย ใบ ออกสลับกัน รูปใบคล้ายรูปสี่เหลี่ยมขนมเปียกปูน หรือ รูปไข่ โคนใบกว้างกว่าปลายใบ และค่อนข้างแหลม ปลายใบมน หรือ ผ่าเว้าเล็กน้อย ใบเกลี้ยง หรือ มีขนตามเส้นใบ ใบกว้าง 2-6.5 ซม. ยาว 3-9 ซม. ก้านใบค่อนข้างยาว 2.5-6.5 ซม. ดอก สีเขียว ดอกตอนล่าง ๆ ออกเป็นกระจุกข้าง ๆ ก้าน

นิเวศน์วิทยา  พบขึ้นเป็นวัชพืชทั่ว ๆ ไป ทั้งในที่แห้ง ๆ และที่แฉะๆ

สรรพคุณ รับประทานได้เป็นผัก ต้นอ่อนเป็นอาหารได้ดี มีโปรตีน ร้อยละ 5 และแร่เหล็ก 16.7 มิลลิกรัม/100 กรัม.แพทย์แผนโบราณของไทย ใช้ทั้งต้นและรากเป็นยาดับพิษโลหิต ฟอกโลหิตประจำเดือน แก้ประจำเดือนขัดข้อง และบำรุงโลหิต เป็นยาระบายอ่อน ๆ ในเกาะมาดากัสการ์ และศรีลังกา ใช้เป็นยาขับน้ำนม ในมาเลเซีย ศรีลังกา ลาว กัมพูชา และเวียดนาม รับประทานเป็นผัก ใช้เป็นยาพอกแผล และรักษาโรคเกี่ยวกับลำไส้ ในอินโดนีเซีย ใช้ทั้งต้นโรคท้องร่วง โรคบิด และใช้เป็นยาลดไข้ ในอินเดีย ใช้เป็นยากระตุ้นการไหลของน้ำดี ส่งเสริมการขับและการไหลของน้ำนม ต้นและใบใช้แก้พิษงูกัด

 

รูปภาพจาก:kapook.com