สมุนไพรคำฝอย

สมุนไพรคำฝอย

คำฝอย Carthamus tinctorius Linn.
บางถิ่นเรียก คำฝอย ดอกคำ (ภาคเหนือ) คำ (ทั่วไป) คำยอง (ลำปาง).

ไม้ล้มลุก อายุหนึ่งปี สูง 40-130 ซม. ลำต้นเป็นสัน เกลี้ยง. ใบ ไม่มีก้านใบ หรือ ก้านใบสั้น รูปขอบขนาน รูปหอกแกมขอบขนาน รูปขอบขนานแกมรูปไข่ หรือ รูปรี กว้าง 1.5 ซม. ยาว 3-15 ซม. ปลายใบแหลม หรือ มน ขอบใบจักเป็นซี่ฟัน หรือ เรียบ ขนเกลี้ยงทั้งสองด้าน เส้นใบเห็นชัดเจน. ดอก เป็นกระจุก ออกเดี่ยว ๆ ที่ปลายยอด ยาว 2.5-4 ซม. ก้านดอกใหญ่ สั้น เกลี้ยง หรือ ค่อนข้างเกลี้ยง ริ้วประดับยาว 2-4 ซม. มีต่อมหนาแน่น ด้านในเป็นมัน วงนอกรูปขอบขนาน ส่วนบนจักเป็นซี่ฟันแหลม หรือ เรียบ วงในรูปขอบขนานแกมรูปไข่ ปลายเรียวแหลม ดอกยาวพันริ้วประดับ กลีบดอกตอนแรกสีเหลือง ต่อไปเปลี่ยนเป็นสีแดงอมส้ม ท่อกลีบดอกยาว 1.5-2 ซม. มีเส้นกลีบ 5 เส้น ปลายท่อแยกเป็นกลีบ 5 กลีบ ยาว 5-7 มม. ผล แห้ง รูปไข่กลับเบี้ยว ๆยาว 6-8 มม. สีขาวงาช้าง ปลายตัด มี 4 สัน ระยางค์ยาวประมาณ 5 มม. มีเกล็ด.

นิเวศน์วิทยา : เป็นไม้พื้นเมืองของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้.

สรรพคุณ : ดอก เป็นยาระบาย ขับเหงื่อ ระงับประสาท ขับระดู แก้อาการตกเลือด บำรุงโลหิต แก้อาการบวม ระงับอาการปวดในสตรีที่รอบเดือนมาไม่ปกติ แก้ท้องเป็นเถาดาน อาการไข้หลังคลอด เป็นยาสามัญประจำบ้าน แก้อาการป่วยไข้ในเด็ก เช่น โรคหัด ไข้ แผลพุพอง เป็นยาบำรุงในรายที่เป็นอัมพาต ดอกแห้งทำเป็นยาชง ดื่มร้อน ๆ แก้โรคดีซ่าน หวัดน้ำมูกไหล โรคไขข้ออักเสบ โรคฮิสทีเรีย ต้มอาบเวลาออกหัดแก้อาการคันตามผิวหนัง น้ำแช่ดอกใช้ล้างตา เมล็ด เป็นยาระบาย ขับปัสสาวะ และบำรุง ยาพอกลดอาการอักเสบของมดลูกหลังคลอดบุตร แก้อาการเป็นลมเนื่องจากเส้นโลหิตในสมองแตก น้ำมันจากเมล็ด ลดไขมันในเส้นเลือด ทาแก้ปวดเมื่อยในโรคไขข้ออักเสบ รักษาบาดแผล

 

รูปภาพจาก:kapook.com,thaiherbweb.blogspot.com