สมุนไพรสมอจีน

สมุนไพรสมอจีน 

สมอจีน Canarium album (Lour.) Raeusel.
บางถิ่นเรียกว่า สมอจีน (กรุงเทพฯ) กาน้า (จีน).

   ไม้ยืนต้น สูง 10-20 เมตร ตามยอดอ่อนมีขนสีเหลืองแกมน้ำตาล เมื่อใบแก่ ขนนี้จะค่อย ๆ หลุดร่วงไป ตามกิ่งแก่ ๆ อาจเป็นปุ่มปม เกิดจากแผลใบและแผลช่องดอก. ใบ เป็นใบประกอบแบบขนนก ติดกับกิ่งแบบบันไดเวียน มีใบย่อย 3-6 คู่ ที่ปลายก้านมีเพียงใบเดียว ใบย่อยรูปหอก รูปรี หรือ รูปไข่ กว้าง 2-5.5 ซม. ยาว 6.5-14 ซม. ปลายใบแหลมเป็นติ่ง ขอบใบเรียบ โคนใบเบี้ยว แหลม หรือ กลม ด้านใต้ใบมีตุ่ม ๆ เหมือนหูด เส้นใบ 12-16 คู่ ดอก ออกเป็นช่อดอกตามง่ามใบ ช่อดอกเพศผู้และเพศเมียแยกกัน ช่อดอกเพศผู้ยาว 15-30 ซม. มีดอกจำนวนมาก ช่อดอกเพศเมียยาวเพียง 3-6 ซม. มีประมาณ 12 ดอก ดอกเกลี้ยง หรือ มีขนเล็กน้อย ดอกเพศเมียมีกลีบรองกลีบดอกเชื่อมติดกันเป็นรูปถ้วย กลีบดอก 3 กลีบ ไม่ติดกัน ปลายกลีบโค้งงอ มีขนด้านนอก ด้านในเกลี้ยง สีขาวนวล เกสรผู้มี 6 อัน ในดอกเพศผู้ก้านเกสรเชื่อมติดกันประมาณครึ่งหนึ่ง ในดอกเพศเมีย ก้านเกสรเชื่อมติดกันเกือบตลอด แต่อับเรณูฝ่อ ไม่สามารถสร้างละอองเกสรผู้ได้. ผล เป็นช่อยาว 1.5-15 ซม. ช่อหนึ่งมี 1-6 ผล กลีบรองกลีบดอกแบน ปลายแยกเป็น 3 กลีบ ม้วนออก ผลรูปไข่ หรือ รูปกระสวย หน้าตัดกลม ปลายแหลม กว้าง 1.5-2 ซม. ยาว 2.5-3.5 ซม. แก่จัดสีขาว เปลือกของผลค่อนข้างหนา เมื่อแห้งมีรอยเหี่ยวย่น ภายในมี 1-2 เมล็ด ช่อที่ฝ่อจะมีขนาดเล็กกว่า มีหน้าตัดกลม.

นิเวศน์วิทยา : ขึ้นได้ในที่แห้งและที่ชื้น และปลูกเป็นไม้ประดับ.

สรรพคุณ : ใบ และ เปลือก ชาวมาเลใช้รักษาโรคคุดทะราด โดยการเผา แล้วให้ควันขึ้นมารมเท้าที่เป็นโรคโดยตรง เมล็ด ใช้แก้การอักเสบ ยางจากลำต้น ใช้ทำน้ำมันชักเงา (varnish) ในทางยาใช้เป็นตัวทำเป็นยาเม็ดสำหรับอม (troche). Oleoresin ใช้เป็นตัวกระตุ้นทำให้ผิวหนังร้อนแดง ภายในใช้เป็นยาแก้ไอ

 

รูปภาพจาก:thaimultiply.com,.jiajayvegan.com