สมุนไพรผลราชดัด

สมุนไพรผลราชดัด

ผลราชดัด เป็นผลของต้นราชดําริ
ชื่อพฤกษศาสตร์ว่า Brucea javanica (L.) Merr.
ชื่อพ้อง Brucea amarissma Desv. ex Gomes
ในวงศ์ Simaroubaceae
บางถิ่นเรียก กะดัด ฉะดัด (ภาคใต้) กาจับหลัก ท้าวยายม่อมน้อย มะขี้เหา มะดีควาย ยาแก้ฮากขม (เชียงใหม่) ดีคน (ภาคกลาง) พญาดาบหัก (ตราด) เพียะฟาน (นครราชสีมา) มะลาคา (ปัตตานี)

ราชดัดเป็นไม้พุ่ม สูง ๑.๕๐-๔ เมตร มีขนสีเหลืองปกคลุมหนาแน่น ใบเป็นใบประกอบแบบขนนกปลายถี่ เรียงเวียนรอบกิ่ง ใบย่อยรูปไข่แกมรูปใบหอก กว้าง ๓-๖ เซนติเมตร ยาว ๕-๑๐ เซนติเมตร ขอบใบหยัก ผิวใบมีขนนุ่มทั้งสองด้าน ดอกออกรวมเป็นช่อกระจะตามซอกใบ แยกเพศ มีทั้งต้นที่พบเฉพาะช่อดอกเพศผู้ และช่อดอกที่พบทั้งดอกเพศผู้และดอกเพศเมียในช่อเดียวกัน ดอกย่อยมีขนาดเล็ก กลีบเลี้ยงมีขนาดเล็กมาก มี ๔ แฉก กลีบดอกรูปช้อน โตกว่ากลีบเรื่องเล็กน้อย สีอมม่วงหรือสีน้ำตาลแดง มีขน เกสรเพศผู้มี ๔ อัน รังไข่เป็นชนิดอยู่สูง ผลรูปกลม ยาวราว ๔ มิลลิเมตร  มีเนื้อ เปลือกแข็ง มีเมล็ดเดียว ผิวเรียบ เมื่ออ่อนสีเขียว สีดำเมื่อสุก

ตำราสรรพคุณยาโบราณว่า ผลราชดัดมีรสขม มีสรรพคุณแก้กษัย บำรุงน้ำดี บำรุงน้ำเหลือง แก้ท้องขึ้น ท้องอืด ท้องเฟ้อ แก้ลมวิงเวียน แก้หาวเรอ แก้เจ็บอก แก้อาเจียนเป็นเลือด เป็นยาบำรุงธาตุ ขับพยาธิ รากราชดัดมีรสขมใช้ต้มน้ำดื่ม เป็นยาแก้ไข้ แก้บิด แก้เสียดท้อง แก้ปวดกล้ามเนื้อ และเคี้ยวอมแก้ไแ ส่วนใบราชดัดมีรสขม ใช้ตามกับปูนแดง พอกแก้ฝี แก้กลากเกลื้อน ถอนพิษตะขาบ แมงป่อง

 

รูปภาพจาก:samunpri.com,kinerjaaktif.com