สมุนไพรกระดูกไก่ดำ

สมุนไพรกระดูกไก่ดำ

กระดูกไก่ดำ (Gendarussa vulgaris Nees)

บางถิ่นเรียก เฉียงพร้ามอญ เฉียงพร้าบ้าน สันพร้ามอญ ผีมอญ เฉียงพร้าม่าน เกียงพา สำมะงาจีน (ภาคกลาง) กระดูกไก่ดำ (ทั่วไป) กุลาดำ บัวลาดำ (ภาคเหนือ) แสนทะแมน ปองดำ (ตราด) เฉียงพร้า (สุราษฎร์ธานี) กระดูกดำ (จันทบุรี)

เป็นไม้พุ่ม สูงประมาณ 1 เมตร ลำต้นเป็นสีม่วง ใบ ยาวแคบเป็นรูปหอก ปลายและโคนใบแหลม เส้นกลางใบสีม่วง ยาว 8-12 ซม. กว้าง 1-2 ซม. ก้านใบสั้น ดอก ออกเป็นช่อที่ปลายยอด หรือ ข้าง ๆ กิ่ง ยาว 7-8 ซม. กลีบดอกสีขาวอมเขียวปลายชมพู แยกออกเป็นกลีบบนและกลีบล่าง กลีบล่างมีลักษณะโค้งเหมือนช้อน โคนกลีบติดกันเป็นหลอด เกสรผู้มี 2 อัน ผล เป็นฝัก ยาว 1.3-1.5 ซม.

นิเวศน์วิทยา นิยมปลูกตามบ้าน บางแห่งปลูกไว้ทำรั้ว แต่บางแห่งก็ขึ้นเองตามริมน้ำลำธารในป่าดงดิบ

สรรพคุณ ในประเทศไทย ใช้เข้ายาแก้ไข ลดความอ้วน เป็นยาเย็นถอนพิษ เอาใบตำผสมสุราโรงคั้นเอาน้ำรับประทาน เอาน้ำรับประทาน เอากากพอกแผลดูดพิษ ที่ถูกอสรพิษขบกัด ในมาเลเซียถือว่าเป็นไม้ศักดิ์สิทธิ์ สามารถป้องกันภัยและภูตผีได้ ใช้เข้าพิธีสำคัญ ๆ หลายอย่าง ใช้รักษาโรคหลังจากที่รักษาด้วยสมุนไพรอื่น ๆ แล้วไม่หาย ใบนำมาตำกับเมล็ดเทียนแดง (Nigella) และหัวหอม ใช้พอกแก้ปวดหัว ใบคั้นเอาแต่น้ำแก้โรคปวดตามข้อ แก้บวม ทาท้องแก้ปวดท้อง ใบต้มกับน้ำดื่มเป็นยาบำรุงโลหิต. ในอินโดนีเซียก็ใช้เช่นเดียวกับมาเลเซียในประเทศอินเดียใช้ใบคั้นเอาแต่น้ำดื่มแก้ปวดหัว และแก้อัมพาต รากใช้ทาเด็กที่เป็นเม็ดเป็นตุ่มตามผิวหนังในฟิลิปปินส์ ใช้ใบคั้นเอาน้ำมารักษาคนเป็นโรคหือและไอ ต้นใช้ต้มกับนมกินแก้ฝีฝักบัว ท้องร่วงอย่างแรง และแก้ขัดเบา.

 

รูปภาพจาก:samunpri.com,abhaiherb.com